Ertuğrul Düzdağ

20 Kasım 1941 tarihinde Bursa’da doğdu. Baba tarafı, 93 (1877) Rus Harbi sırasında Lofça’dan ve Lofça’nın Düzdağ yaylasından gelen, ana tarafı Yenişehir’in yerlisi olan bir ailenin çocuğudur. İlkokulu Yenişehir ve Bursa’da okudu. Haydarpaşa Lisesi’ne yatılı olarak devam etti (1953-59). İstanbul Edebiyat Fakültesi’nin Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü’nü bitirdi (1965). Lisenin birinci sınıfından sonraki yıllarda, o sene edebiyat dersine gelen - Medine kadısı Halim Efendi'nin oğlu, Mehmed Âkif Ersoy’un talebesi, Birinci Millet Meclisi zabıt kâtibi ve MÜ İlâhiyat Fakültesi “Tasavvuf “ ve “İrşad” dersleri hocası - Muallim Mâhir İz Bey'in (1895-1974) sohbetlerine devam etti; hizmetinde bulundu. Bu sayede müslümanca düşünmeye ve yaşamaya başladı. Fakülte yıllarında haftalık Yeni İstiklâl gazetesi ile basın hayatına girdi (1960). Şûle dergisinin neşrinde çalıştı ve yazdı (1962). İlim Yayma Cemiyeti’nin "İmam-Hatip Okulu'nu bitirme imtihanlarına dışarıdan girecek olan din adamları için" açtığı kurslarda Türkçe dersi verdi. Milliyetçiler Derneği ile Milli Türk Talebe Birliği’nin faaliyetlerine, Risâle-i Nur hizmetine, zamanın tanınmış ilim ve fikir adamlarının sohbetlerine devam etti; her çeşit İslâmî fikrî çalışmalara katıldı. İki yıllık yedek subaylık hizmetinden sonra – Mâhir İz Bey’in kurucu müdürlüğünü yaptığı - Özel Fatih Erkek Koleji’nin ilk yıllarında idareci ve öğretmen olarak çalıştı (1967-72). Mehmed Âkif Bey’in kızı Feride Hanım’ın Mâhir İz Bey’den rica etmesi ve onun da kendisini vazifelendirmesi üzerine, o sırada İnkılâb Kitabevi tarafından – tekel olarak - yayınlanmakta olan “Safahat” baskılarının tashihlerini yaptı. Bu vesile ile eser üzerindeki - hâlen devam etmekte bulunan - ilmî çalışmalarına da başlamış oldu. On arkadaşıyla birlikte, üniversite çevrelerine hitap edebilmek gâyesiyle - isim babası olduğu - "Enderun" sahhaf-evinin kuruluşunda bulundu. Ancak hiç bir şekilde ticarete girmek istemediği için, maddî ilişkisini kesti. Fakülte mezuniyet tezi olarak - Eski Türk Edebiyatı dersi hocası ve Türkiyat Enstitüsü müdürü Prof. Fâhir İz Bey'in arzusu üzerine - Şeyhülislâm Ebussuûd Efendi'nin fetvaları üzerinde, Kanunî devrindeki hayatı tesbit maksatlı, "sosyolojik" bir araştırma yapmıştı. Sonraki yıllarda da - Erzurum Edebiyat Fakültesi dekanı Prof. M. Kaya Bilgegil Bey'in yanına çağırması ve doktora yapmasını istemesi üzerine - yüksek lisans tezi olarak "Volkan" gazetesi üzerinde çalıştı. Fakülte yıllarında yaptığı ve hâlen sahalarında tek olan bu çalışmalarını, daha sonra genişleterek yayınladı. Ancak üniversitelerde başlayan sol anarşi yüzünden, fakülteye intisaptan vaz geçti.Yakın tarih sahadaki çalışmalarına özel olarak devam etti. Resmî vazife ihtimalinden sâlim kalınca, sakal bıraktı (1976). Haftalık Sebil gazetesinde yazarlık ve genel yayın müdürlüğü yaptı (1976-80). Kendi kitaplarını neşretmek için MED Yayınevi’ni kurduysa da, sekiz kitap çıkardıktan sonra kapadı (1978-82). Diyânet Vakfı İslâm Ansiklopedisi’nin (İSAM) kuruluşunda vazife alarak çalıştı (1983-84). Altınoluk dergisinin çıkarılmasına yardım etti (1986). MÜ İlâhiyat Fakültesi Vakfı içerisinde “Mehmed Âkif Araştırmaları Merkezi”ni kurdu. Âkif Bey’in hayatını yazdı. Safahat’ın ilk defa olarak karşılaştırmalı ilmî neşrini ve halk baskılarını hazırladı. Bu çalışmaları, Mehmed Âkif Bey’in vefatının ellinci yılında Merkez ve Kültür Bakanlığı tarafından yayınlandı. MÜ İlâhiyat Fakültesi Vakfı camiinin altındaki Merkez’in salonunda – l960’lı yıllarda Milliyetçiler Derneği’nde başladığı -“Safahat Sohbetleri”ne devam etti (1986-89). Günlük Zaman gazetesinde iki yıl (1987-89) ve Millî Gazete’de iki ay kadar (1993) köşe yazarlığı yaptı. Bir ara Zaman'a "yakın tarih" dizileri verdi (1994). Hepsine taraftar ve yardımcı olmakla birlikte, herhangi bir cemaat veya harekete “tam intisap” edemediği için, daima yalnız çalıştı. Fikrî istiklâlini elinde tutabilmek uğruna, önce büyüklerinden kalanları ve son olarak – elli yıldır seçip topladığı – kütüphanesini sattı. İSAM kütüphanesine yakın olabilmek için Ümraniye’ye taşındı (2006). Siyasete, ticarete ve memuriyete girmedi. Lübnan ile Ürdün'e (1971) ve Londra'ya (1978), İslamî hizmet maksatlı iki kısa seyahatte bulundu.1985'ten sonra Hacc’a ve Umre'ye gitti. 1967'deki evliliğinden - bugün hepsi kendi yuvasını kurmuş olan - altı çocuk sahibi oldu. Yazar, millî elifbenin ve güzel Türkçe’nin tahrip edilmesi yüzünden, geçmişinden kopmuş olan yeni nesilleri, ecdâdın yüksek ahlâk ve fikirleri ile buluşturmayı kendisi için bir vazife ve gâye olarak benimsemiş bulunmaktadır.1960’dan beri yazıları ve 1969’dan itibaren çeşitli yayınevlerinde kitapları yayınlanmakta olan yazar, yakın tarih ve dinî fikrî hayatımız üzerinde araştırmaya ve düşünmeye devam etmektedir. Çalışmalarından basılmış olanların listesi – çıkış sırası ve son baskılarının tarihleriyle - aşağıdadır. Hâlen mevcudu bulunmayanlar yeniden basılacaktır. Tek yıldızla (*) işaretli olan kitaplar, eski yazı matbu eserler üzerinde; çift yıldızlı (**) olanlar yazma eserler üzerinde yapılmış çalışmalardır:
A. TELİF VE ARAŞTIRMALAR:
1.Şeyhülislâm Ebusuûd Efendi’nin Fetvâlarına Göre Kanunî Devrinde Osmanlı Hayatı,** (araştırma) 5.b. 2006, Yitik Hazine (Kaynak) y. 326 s.
2.Yakın Tarihimizde İslâm ve Irkçılık Meselesi,* (araştırma) 5.b. 2006, Kaynak y. (16+327) s.
3.Türkiye’de Masonluk Meselesi, (araştırma), 1977 Cihad y. 388 s.
4.Dünden Yarına, (yazılar ve çehreler) 1978, MED y. 360 s.
5.Safahat Tedkikleri, (yazılar) 1979 MED y. 300 s.
6.İstiklâl Marşı ve Çanakkale Şehidleri Şiirlerinin Açıklaması, 10.b. 2007, MÜ İlâhiyat Fakültesi Vakfı y. 30 s. ( Hediye olarak dağıtılıyor.)
7.Mehmed Âkif Hakkında Araştırmalar, 3.b. 2006, MÜ İlâhiyat Fakültesi Vakfı y. üç cilt, (256+248+308) s.
8.Mehmed Âkif Ersoy, (araştırma) 4.b. 2004, Kaynak y. (22+296) s. (Kitap daha önce -ilk şekliyle- Kültür Bakanlığı tarafından üç defada 20 bin adet basıldığı gibi, 2002 yılında İSKİ tarafından da 10 bin adet bastırılarak öğrencilere dağıtılmıştır.)
9.Yakın Tarihimizde Gizli Çehreler (araştırma) 3.b. 2004, Zvi-Geyik y. (12+214) s.
10.Tarafsız Değilim, (yazılar), 1993, 224 s.
11.Yakın Tarih Yazıları, 2.b. 1997, 224 s.
12.Düşman Acımaz, (yazılar), 1994, 216 s.
13.Müslüman Aile, (yazılar) 4.b. 2001, Gonca y. 272 s.
14.Başörtülü Melekler, (yazılar) 2.b. 1996, İz y. 312 s.
15.Aman İrtica Olmasın, (yazılar) 1996, İz y. 280 s.
16.Yakın Tarihimizde Dönmelik ve Dönmeler,* (araştırma) 3.b. 2004, Zvi-Geyik y. (18+363) s.
17.Mehmed Âkif, Mısır Hayatı ve Kur’an Meâli, (araştırma) 2.b. 2005, Şûle y. (8+351) s.
18. İstiklâl Şâiri Mehmed Âkif Ersoy, 4.b. 2008 Fide y. 152 s. ( Merhum Mehmed Âkif’i anma günlerinde dağıtılmak üzere hazırlanmış olan bu kitabın 32 ve 16 sayfalık özetlenmiş şekilleri de vardır.)
19.Üstad Ali Ulvi Kurucu Bey, Hâtıralar, 6.b. 2009, Kaynak y. üç cilt, (393+406+408) s. 
B. NEŞRE HAZIRLANANLAR:
1.Ömer’in Çocukluğu,* Muallim Nâci Bey, 1969, Cağaloğlu y. 66 s.
2.Mansur Bey,* (Turfanda mı, Yoksa Turfa mı?), Mizancı Mehmed Murad Bey (millî roman) 2.b. 1979, MED y. 320 s. 
3.Buhranlarımız ve Son Eserleri,* Said Halim Paşa, 5.b. 2003, 304 s.
4.Barbaros Hayreddin Paşa’nın Hâtıraları,** (Gazavât-ı Hayreddin Paşa) Seyyid Muradî Reis, 10.b. 2006, Kaynak y. 548 s.
5.Zağra Müftüsünün Hâtıraları,* (Târîhçe-i Vak’a-i Zağra), Hüseyin Râci Efendi, 4.b. 2007, 344 s. (13 resim ve harita)
6.Başımıza Gelenler,* Mehmed Ârif Bey, 3.b. 2007, İz y. 758 s. (12 resim)
7.Din ve Cemiyet, Muallim Mâhir İz, 5.b. 1998, Kitabevi y. 248 s.
8.Tasavvuf, Muallim Mâhir İz , 5.b. 1998, Kitabevi y. 256 s.
9.Delâil-i Şerif Mecmuası,* (Delâil-i Hayrat ve diğer dualar), Şeyh Muhammed el-Cezûlî vd. 15.b. 2008, Gonca y. (39+249) s.
10.Peygamber Efendimiz,* Ahmed Cevdet Paşa - Muallim Mâhir İz, birçok baskı, 2009, Hediye Kitaplar y. (16+370) s. (Dine hizmet için vakfedilerek, matbaadan, mâliyet fiyatına - 2009’da tanesi iki liradan - verilen ve ticareti yapılmayan kitap, son beş yılda 500 bin adet dağıldı ve dağıtımı devam etmektedir. İstek: Erkam matbaası 0212 6710700) 
11.Kahraman Kardeşlerin Maceraları, adapte, gençlik macera dizisi, dört cilt, 2.b. 1990, Tuğra y. (176 x 4) s.
12.Mehmed Âkif,* Süleyman Nazif, (eski-yeni metin karşılıklı sayfalarda) 1991, İz y. 241 s. 
13.Volkan Gazetesi,* Derviş Vahdetî, (yeni harflerle aynen neşir ve tedkik) 1992, İz y. dergi boyu, ciltli, (86+580) s. 
14.Mehmed Âkif - Tevfik Fikret Meselesi ve Müderris Ahmed Naim Bey’in “Tevfik Fikret’e Dair” Adlı Risâlesi,* 1992, İslâmî Edebiyat Dergisi eki, 32 s.
15.Türk ve Arap,* Çerkeşşeyhi-zâde Halil Hâlid Bey, Osmanlıca asıl metinle birlikte Arapça tercümesi (Ö.Rıza Doğul) ve sadeleştirilmiş yeni metin, 2.b. 2005, Yeni Zamanlar y. 184 s
16. 1913’ten Günümüze İmam-Hatip Okulları Meselesi, Nâhid Dinçer Bey, 1998, Şûle y. 291 s.
17. Dönmeler Âdeti,** Ahmed Sâfi Bey, (tarih belgesi) 2.b. 2002, Zvi-Geyik y. 99 s. (Eski yazma ve yeni metinler karşılıklı sayfalarda ve sadeleştirilmiş yeni metin.)
18. Safahat’tan Seçmeler, Mehmed Âkif Ersoy, 3.b. 2008, Fide y. 299 s.
19. Âsım, (Safahat altıncı kitap ayrı basım)-Ek: “İstiklâl Marşı” ve “Çanakkale Şehidleri” açıklaması- 2.b.Nisan 2009,112 s.“Bin Safahat Hareketi” için hediye kitap, bir yılda 20 bin dağıldı -2009’da- tanesi bir liradan veriliyor. İstek: Erkam matbaası 0212 6710700.
20. Sırâtımüstakîm-Sebîlürreşâd* dergisinin (1908-1925, 641 sayı, 9 bin sayfa) yeni harflerle aynen neşri çalışması devam ediyor.
C. SAFAHAT ÜZERİNDEKİ ÇALIŞMALAR:
1.Kültür Bakanlığı, MÜ İlâhiyat Fakültesi Vakfı, Gonca,Timaş, Seha, İnkılâp(bazı baskılar), Çelik (Aden), Fide, Yeni Asya, Nesil, Bilge (Hayat), Çıra, İdeal, Diyânet Vakfı ve Kaynak yayınevlerinin çıkardığı Safahat halk baskılarını hazırladı (1973-2009) baskıları, (123+587) s. ve (66+542) s. 
2.Kültür Bakanlığı yayını Safahat edisyon kritik (karşılaştırmalı ilmî) baskısını hazırladı, 2.b. 1990, büyük boy (31+464) s.
3.İz Yayıncılık tarafından çıkarılan eski ve yeni yazı karşılıklı sayfalar halinde 1300 dipnotla karşılaştırmalı ilmî baskıyı hazırladı, 3.b. 2009, büyük boy ciltli 1360 s. (Tamamen yeniden hazırlanan bu neşirde, yeni bir Giriş, şiirler hakkında araştırmalar ve sonda, Safahat dışında kalmış 3540 mısralık 100 parça şiir eki vardır.)
4.Çağrı Yayınlarının çıkardığı yeni yazı (128+664) s. ve eski yazı* (47+707) s. iki ayrı cilt, cep boyu Safahat baskısını hazırladı…
(Bu baskılara Mehmed Âkif’ Bey’in hayatı, eserleri ve fikirleri hakkında uzun veya kısa giriş bölümleri, notlar, indeksler ve açıklamalar eklenmiştir.)
D. NEŞRİNE YARDIM EDİLENLER:
1.Kısas-ı Enbiyâ,* Ahmed Cevdet Paşa-Muallim Mâhir İz, 3.b, 2000, Kültür Bakanlığı y. 6 cilt, sadeleştirme. (Eserin aslıyla karşılaştırmalı son tashihi yapılmıştır.) 
2.Kısas-ı Enbiyâ, * Ahmed Cevdet Paşa, (1976) Bedir y. 2 cilt, (735+688) s. (Eserin aslıyla karşılaştırmalı son tashihi yapılmıştır.) 
3.Gecelerin Gündüzü, Ali Ulvi Kurucu, (1990) Marifet y. 446 s.
4.Mehmed Âkif Külliyatı, İsmail Hakkı Şengüler, (1990 -1992) Hikmet y. 10 cilt. (Eserin son tashihi yapılmıştır.) 
5.Hayatım İbret Aynası, Ahmed Muhtar Büyükçınar, (1996) 1. ve 2. ciltler, Marifet y. 709 s. (Kitabın bu baskısının tamamı 4 cilttir.)
6.Meclis’te Başörtüsü Mücadelesi, M. Bülent Çaparoğlu, 1998, Şûle y. 647 s.
7.Meclis Hatıraları, M. Bülent Çaparoğlu, 1999, Şûle y. 583 s.
8.Yakın Tarihimizde Câmi Kıyımı, M. Şevket Eygi, (2003) Bedir y. 373 s.
9.Çerkeşşeyhi-zâde Halil Hâlid,* Kurtuluş Öztürk, ( basılacak).

Kronoloji / kayıt